के जनबलको तागतले तानाशाहहरूको प्रवृत्तिमा लगाम लगाउन सक्ला?

तस्विर: विविसी

सुसंस्कृति परिहार

ताजा समाचारहरूबाट के प्रष्ट भएको छ भने, अमेरिकी राष्ट्रपतिले इजरायललाई सहयोग गर्दै इरान विरुद्ध जुन युद्ध लडिरहेका छन् र अहिले अमेरिकी सेनालाई युद्धमा पठाइँदै छ, त्यसबाट अमेरिकाका जनता अत्यन्तै रुष्ट छन्। उनीहरूले ३,२०० र्‍यालीहरू निकालेर आफ्ना राष्ट्रपति विरुद्ध गरेको विरोध प्रदर्शन ऐतिहासिक छ। यस जनलहरमा करिब ९० लाख मानिस सहभागी भएको अनुमान गरिएको छ।

उता इरानबाट नराम्ररी प्रहार खेपेको इजरायलमा पनि त्यहाँको सेनाभित्र नेतान्याहु विरुद्ध असन्तुष्टि देखिएको छ। जनआक्रोश पनि चरम सीमामा छ, तर यहूदी सुरक्षा अधिकारीहरूले उनीहरूमाथि गरिरहेको व्यवहार मानव अधिकारको खुला उल्लंघन हो।

दुवै देशका जनशक्तिको भावनालाई वर्तमान परिस्थितिमा बुझ्ने कोसिस गर्ने हो भने, यी वास्तवमै तानाशाही विरुद्ध उठिरहेका ती आवाजहरू हुन् जसले युद्ध जारी रहोस् भन्ने चाहँदैनन्। लोकतान्त्रिक देशहरूमा तानाशाहहरूको छद्म प्रवेश चिन्ताजनक छ, जसलाई अमेरिकाका जनताले राम्ररी बुझेका छन्। त्यसैले उनीहरूको आन्दोलनमा लामो समयदेखि ‘नो किंग्स’ (राजा चाहिँदैन) को आवाज गुञ्जिरहेको छ।

तानाशाही मनोवृत्तिले ग्रस्त राष्ट्रपतिहरू युद्धलाई विश्वयुद्धतर्फ धकेल्न उद्यत छन् र त्यसबाट परमाणु बमको खतरा पनि अगाडि आउन सक्छ भन्ने  कुरा जनताले राम्ररी बुझेका छन् । आज विश्वका तमाम देशहरू एकअर्काको सहयोगमा निर्भर छन्। भूमण्डलीकरणको यस युगमा कुनै पनि राष्ट्र एक्लै चैनसँग रहन सक्दैन। अहिले युद्धका क्रममा स्ट्रेट अफ हर्मुजमा जहाजहरूको आवतजावतमा आएको अवरोधले नै विश्व हैरान भइसकेको छ। यदि स्वेज र पानामा नहरमा पनि यस्तै अवस्था आयो भने, विश्व पूर्ण रूपमा पङ्गु हुनेछ।

अहिलेसम्मको अवस्थामा सुधारको कुनै गुन्जायस देखिएको छैन। अमेरिकाले इरानलाई झुकाउन धेरै कपोलकल्पित कथाहरू बुनिरहेको छ, जस्तै 'उपहार पठाउने' कुरा। उनी पक्कै पनि चिन्तित छन् र युद्धविराम चाहन्छन्, तर इरानले यसलाई आफ्नो अस्मिताको लडाइँ मानेको छ र ऊ विश्वका दुई तानाशाह र उनीहरूका दासहरूलाई समाप्त गर्न प्रतिबद्ध छ। गाजाको अपराधी उम्किनका लागि छटपटाइरहेको छ र विद्यालयपछि अब विश्वविद्यालयहरूलाई पनि निसाना बनाउँदै जानु अत्यन्तै दुःखद छ।

तर इरान अलिकति पनि विचलित छैन। ऊ तयार छ र चीन, रुस, कोरिया, पाकिस्तान लगायत धेरै मुस्लिम देशहरूले उसको मनोबल बढाएका छन्। अहिलेको आवश्यकता भनेको इरानका शर्तहरूलाई स्वीकार गरिनु पर्छ। उनलाई यी जल्लाद तानाशाहहरूमाथि कुनै विश्वास छैन। इरानका जनता पनि दृढताका साथ हर कदममा तयार छन्। रजा पहलवीको आडमा अमेरिकाले जुन विद्रोहको कल्पना गरेको थियो, त्यो पूर्ण रूपमा असफल सावित भएको छ। अमेरिका र इजरायलको यस्तो बेइज्जतीको बारेमा सायद विश्वले कहिल्यै सोचेको थिएन।

यसबाहेक, श्रीलंकाको वफादारी र भारतका जनताप्रति इरानले जुन कृतज्ञता देखाएको छ, त्यो मननयोग्य छ। जबकि भारत सरकार अमेरिका र इजरायलसँग निकटता बढाउन व्यस्त छ र इरानप्रति अनुदार देखिएको छ।

इरानको यो संस्कारले उसलाई झन् सुदृढ बनाउँदै लगेको छ। विश्वमा इरान एक चम्किलो नक्षत्र जस्तै उदाइरहेको छ। यसको आभाले विश्व राजनीतिमा ठूलो परिवर्तन देखिँदै छ। अब एसियाली देशहरूले पश्चिमा मुलुकहरूतिर हेर्न बन्द गर्नेछन्। यसका साथै उनीहरूले लोकतन्त्रको आवरणमा लुकेका साम्राज्यवादी शक्तिहरूलाई समाप्त गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्नेछन्। अमेरिका र इजरायलमा उठेको यो जनशक्तिले भविष्यमा तानाशाहहरूलाई पाठ सिकाउनेछ। विश्व तब मात्र विनाशबाट जोगिनेछ। तानाशाहहरू विरुद्ध जनताको साहसलाई सलाम!

स्रोत: जनचोक