अमेरिकी पनडुब्बीद्वारा श्रीलङ्काली तट नजिकै इरानी युद्धपोत ध्वस्त

एजेन्सीहरु

फागुन २१, २०८२ बिहिबार ०१:५८

अमेरिकी रक्षा सचिवका अनुसार श्रीलङ्काको दक्षिणी तटमा अमेरिकी पनडुब्बीले टोर्पेडो प्रहार गरी एक इरानी युद्धपोतलाई डुबाइदिएको छ।

रक्षा सचिव पिट हेगसेथले श्रीलङ्काली तट नजिकै यात्रा गरिरहेको इरानी फ्रिगेट (युद्धपोत) माथि भएको घातक आक्रमणमा अमेरिकाको हात रहेको पुष्टि गरे। "अन्तर्राष्ट्रिय जलक्षेत्रमा आफूलाई सुरक्षित ठानेको एउटा इरानी युद्धपोतलाई अमेरिकी पनडुब्बीले डुबाइदिएको छ," हेगसेथले भने, "त्यो टोर्पेडोद्वारा ध्वस्त पारिएको हो।"

अमेरिकी नौसेनाको पनडुब्बीले मंगलबार अबेर राति यो आक्रमण गरेको हो। हेगसेथका अनुसार, दोस्रो विश्वयुद्धपछि हिन्द महासागरमा अमेरिकाले शत्रुको जहाजलाई निशाना बनाएको यो पहिलो पटक हो।

श्रीलङ्काका परराष्ट्रमन्त्री विजिथा हेराथका अनुसार, श्रीलङ्काली तटरक्षक बलले बुधबार बिहान ५:०८ बजे इरानी नौसेनाको जहाज 'आइरिस देना' (Iris Dena) बाट आपतकालीन सन्देश (distress call) प्राप्त गरेको थियो। चालक दलका सदस्यहरूले उक्त घटनालाई विष्फोटको रूपमा वर्णन गरेका थिए।

"हामीले बिहान ६ बजे पहिलो नौसैनिक जहाज र ७ बजे दोस्रो जहाज घटनास्थलतर्फ पठायौं," हेराथले भने। उनले जहाज दुर्घटनाको स्पष्ट कारण नखुलाए पनि अन्तर्राष्ट्रिय समुद्री खोज र उद्धार महासन्धिको हस्ताक्षरकर्ता भएकाले मद्दतको आह्वानमा प्रतिक्रिया दिनु श्रीलङ्काको दायित्व भएको बताए।

उक्त इरानी जहाज श्रीलङ्काको क्षेत्रीय जलक्षेत्र बाहिर तर विशेष आर्थिक क्षेत्र भित्र, दक्षिणी तटीय सहर गाले (Galle) बाट ४४ समुद्री माइल (८१ किलोमिटर) टाढा रहेको थियो।

यो घातक आक्रमण मध्यपूर्वमा जारी युद्धको बीचमा भएको हो, जहाँ गत सप्ताहन्तमा अमेरिका र इजरायलले इरानमाथि संयुक्त आक्रमण गरेका थिए। पनडुब्बी मार्फत गरिएको यो प्रहारले शत्रुतालाई थप उचाइमा पुर्‍याएको छ र युद्ध सुरु भएयता मध्यपूर्व बाहिर इरानी सेनामाथि भएको यो पहिलो अमेरिकी आक्रमण हो।

इरानी नौसैनिक बेडामै सबैभन्दा नयाँ 'फ्रिगेट' मानिने 'आइरिस देना' (Iris Dena) सतहबाट हावामा प्रहार गर्ने क्षेप्यास्त्र, जहाज-विरोधी क्षेप्यास्त्र, क्यानन, मेसिन गन र टोर्पेडो लन्चरहरूले सुसज्जित थियो। गत हप्ता भारतीय नौसेनाले आयोजना गरेको 'इन्टरनेशनल फ्लीट रिभ्यु' (अन्तर्राष्ट्रिय नौसैनिक प्रदर्शनी) बाट फर्किने क्रममा यो जहाज श्रीलङ्काको बाटो भएर गइरहेको अनुमान गरिएको छ।

आधिकारिक स्रोतका अनुसार, हालसम्म चालक दलका ३२ सदस्यलाई उद्धार गरी गालेस्थित अस्पताल पुर्‍याइएको छ भने २८ जनाको शव फेला परेको छ। जहाजमा करिब १४० जना सवार रहेको विश्वास गरिएको छ, जसमध्ये धेरैजना अझै बेपत्ता छन्।

श्रीलङ्काली नौसेनाका प्रवक्ता बुद्धिका सम्पथले उद्धार कार्य जारी रहेको र टोलीको मुख्य ध्यान "जीवितहरूको उद्धार" मा केन्द्रित रहेको बताए।

कोलम्बोस्थित इरानी दूतावासले गोप्य च्यानलहरूमार्फत आफ्नो जहाजमाथि अमेरिकी आक्रमण भएको विश्वास व्यक्त गरेको एक वरिष्ठ श्रीलङ्काली अधिकारीले 'द गार्डियन' लाई बताएका छन्।

ती अधिकारीका अनुसार, इरानी पक्षले दाबी गरेअनुसार आक्रमण हुनुअघि जहाजको रक्षात्मक र प्रत्याक्रमण गर्ने क्षमतालाई 'इलेक्ट्रोम्याग्नेटिक' (electromagnetic) माध्यमबाट निष्क्रिय पारिएको थियो। यद्यपि, इरानी सरकारले यस घटनाबारे अहिलेसम्म कुनै आधिकारिक टिप्पणी गरेको छैन।

अर्को एक श्रीलङ्काली रक्षा स्रोतले जनाएअनुसार, उक्त जहाजको बीच भागमा दुईवटा टोर्पेडोले प्रहार गरेको देखिएको छ।

श्रीलङ्काका प्रभावशाली रक्षा विश्लेषक रोहन गुणरत्नले पनि पनडुब्बीबाट गरिएको टोर्पेडो आक्रमणमार्फत अमेरिकाले उक्त जहाजलाई निशाना बनाएको जानकारी आफूले प्राप्त गरेको पुष्टि गरे।

हिन्द महासागरमा अमेरिकाको मुख्य नौसैनिक आधार शिविर 'डिएगो गार्सिया' (Diego Garcia) हो, जुन चागोस द्वीपसमूहमा अवस्थित छ र श्रीलङ्काबाट १,००० माइल (१,६०० किलोमिटर) भन्दा बढीको दूरीमा पर्दछ।