अपहरित मादुरोलाई अमेरिकी साम्राज्यवादी डकैतहरूले देखावटी अदालतमा परेड गराए

यस अदालत स्केचमा, भेनेजुएलाका राष्ट्रपति निकोलस मादुरो (बायाँ) र उनकी पत्नी सिलिया फ्लोरेस (दायाँबाट दोस्रो) न्यूयोर्कको म्यानहट्टनस्थित संघीय अदालतमा आफ्ना बचाउ वकिलहरू मार्क डोनेली (बायाँबाट दोस्रो) र आन्द्रे सान्चेजसँगै देखिन्छन्। सोमबार, ५ जनवरी २०२६। [एपी फोटो]

दोस्रो विश्वयुद्धपछि स्थापित कानुनी विश्वव्यवस्था निर्माण गरेका पुँजीवादी शक्तिहरूले अहिले त्यसैलाई च्यात्दै नयाँ औपनिवेशिक विश्व–विभाजनतर्फ अघि बढिरहेका छन्।

अपमानजनक छद्म कानुनी तमाशामा, ट्रम्प प्रशासनले अपहरण गरिएका भेनेजुएलाका राष्ट्रपति निकोलस मादुरो र उनकी पत्नी सिलिया फ्लोरेसलाई सोमबार म्यानहट्टनको संघीय अदालतमा घिसारेर उपस्थित गरायो।

जब मादुरोलाई आफ्नो पहिचान पुष्टि गर्न भनियो, उनले भने:
“मेरो नाम राष्ट्रपति निकोलस मादुरो मोरोस हो। म भेनेजुएला गणतन्त्रको राष्ट्रपति हुँ। म यहाँ जनवरी ३ देखि अपहरण अवस्थामा छु—”

तर उनले केही शब्द मात्र बोल्न नपाउँदै ९२ वर्षीय न्यायाधीश एल्भिन के. हेलरस्टाइनले उनलाई रोके।

“यी सबै कुरा छलफल गर्नका लागि समय र स्थान मिल्नेछ,” उनले कड्किँदै भने।

जब उप–अमेरिकी मार्शलहरूले उनलाई अदालत कक्षबाट बाहिर लैजाँदै थिए, मादुरोले स्पेनी भाषामा घोषणा गरे:

“म अपहरण गरिएको राष्ट्रपति हुँ। म युद्धबन्दी हुँ।”

सुनुवाइ जम्मा ३५ मिनेटभन्दा अलिक बढी समय चलेको थियो। दुवैले आफू दोषी नभएको (नट गिल्टी) दाबी गरे।

पहिले विकिलिक्सका संस्थापक जुलियन असान्जका वकिल रहिसकेका बचाउ पक्षका अधिवक्ता ब्यारी पोलाकले आफ्ना पक्षलाई गरिएको “सैन्य अपहरण” को वैधानिकतामाथि चुनौती दिने घोषणा गरे। उनका अनुसार मादुरो “एक सार्वभौम राष्ट्रका प्रमुख हुन् र त्यससँग सम्बन्धित सबै विशेषाधिकारका हकदार छन्।”

मादुरोलाई न्यूयोर्कका सडकहरूमा ढोका खुल्लै राखिएको भ्यानमा घुमाइयो। अन्तर्राष्ट्रिय कानुनअनुसार यो आफैंमा युद्ध अपराध हो, किनकि यसले “व्यक्तिगत गरिमामाथि गरिने अपमान, विशेष गरी अपमानजनक र हीनताजनक व्यवहार” माथिको प्रतिबन्ध उल्लङ्घन गर्छ।

फ्लोरेसको शरीरमा अपहरणका क्रममा गरिएको हिंसाका स्पष्ट चिन्हहरू देखिन्थे। द टेलिग्राफ ले रिपोर्ट गरेअनुसार फ्लोरेसको “अनुहारमा देखिने नीलडामहरू थिए, उनको निधारमा गल्फ बल जत्रो एउटा डाम, रातो गाला, र दायाँ आँखामाथि देखिने सुन्निएको घाउ।” उनका वकिल मार्क डोनेलीले अदालतलाई बताए कि अपहरणका क्रममा उनलाई “गम्भीर चोटपटक लागेको” छ र उनका करङ भाँचिएको हो कि होइन भन्ने पत्ता लगाउन एक्स–रे गर्न अनुमति दिन न्यायाधीशसँग अनुरोध गरे।

त्यसको अघिल्लो दिन, मादुरोलाई न्यूयोर्कका सडकहरूमा ढोका खुल्लै राखिएको भ्यानमा घुमाइयो। अन्तर्राष्ट्रिय कानुनअनुसार यो आफैंमा युद्ध अपराध हो, किनकि यसले “व्यक्तिगत गरिमामाथि गरिने अपमान, विशेष गरी अपमानजनक र हीनताजनक व्यवहार” माथिको प्रतिबन्ध उल्लङ्घन गर्छ।

मादुरो उपस्थित गराइएको म्यानहट्टनको संघीय अदालत त्यही अदालत हो, जहाँ ट्रम्पका नजिकका सहयोगी जेफ्री एप्स्टिन २०१९ मा अभियोग सुनुवाइका लागि उभिएका थिए। एप्स्टिनको १० अगस्ट २०१९ मा जेलभित्र हत्या गरिएको थियो, जसलाई ट्रम्प प्रशासनले आत्महत्या भनेको छ।

मादुरो र उनकी पत्नीलाई ब्रुकलिनस्थित मेट्रोपोलिटन डिटेन्सन सेन्टरमा राखिएको छ । त्यही कारागारमा जहाँ पहिले होन्डुरसका पूर्व राष्ट्रपति जुआन ओर्लान्डो हेर्नान्डेजलाई राखिएको थियो। हेर्नान्डेजलाई ट्रम्पले केही हप्ताअघि मात्र माफी दिएका थिए, यद्यपि उनी संयुक्त राज्य अमेरिकामा ४०० टन कोकिन तस्करी गरेको अभियोगमा दोषी ठहर भइसकेका थिए।

मादुरोमाथि लगाइएका आरोपहरू कसैले विश्वास गर्ने उद्देश्यले लगाइएका होइनन्। मादुरोलाई लागूपदार्थ तस्करी गरेको कारण अपहरण गरिएको होइन। उनलाई किन अपहरण गरिएको हो भने उनको देशमा विश्वकै सबैभन्दा ठूलो प्रमाणित तेल भण्डार ३०३ अर्ब ब्यारेल छ, र गुण्डा शैलीका ट्रम्प ती स्रोतहरू चाहन्छन्। शनिबारको पत्रकार सम्मेलनमा ट्रम्पले यो कुरा आफैं स्वीकार गरे। उनले भने: “हामी विश्वकै सबैभन्दा ठूला, विशाल अमेरिकी तेल कम्पनीहरूलाई त्यहाँ पठाउनेछौँ, जसले अर्बौँ डलर लगानी गर्नेछन् … र देशका लागि पैसा कमाउन थाल्नेछन्।”

ट्रम्पले भेनेजुएलामाथिको आक्रमण हुनुअघि नै तेल कम्पनीहरूलाई यसको जानकारी दिएका थिए, तर कांग्रेसलाई त के, अमेरिकी जनतालाई समेत सूचित गरेका थिएनन्। “एयर फोर्स वनमा रहेका पत्रकारहरूले राष्ट्रपतिलाई आक्रमण अघि अमेरिकी तेल कम्पनीहरूलाई जानकारी दिएका थिए कि थिएनन् भनेर सोधे,” द हिल ले लेखेको छ।

द हिल पत्रिकाले सोमबार रिपोर्ट गरेअनुसार, ट्रम्पले भेनेजुएलामाथिको आक्रमण हुनुअघि नै तेल कम्पनीहरूलाई यसको जानकारी दिएका थिए, तर कांग्रेसलाई त के, अमेरिकी जनतालाई समेत सूचित गरेका थिएनन्। “एयर फोर्स वनमा रहेका पत्रकारहरूले राष्ट्रपतिलाई आक्रमण अघि अमेरिकी तेल कम्पनीहरूलाई जानकारी दिएका थिए कि थिएनन् भनेर सोधे,” द हिल ले लेखेको छ। “ट्रम्पले टाउको हल्लाउँदै आफूले ती कम्पनीहरूसँग ‘अपरेसनअघि र पछि’ कुरा गरेको बताए। ‘उनीहरू त्यहाँ जान चाहन्छन्, र उनीहरूले भेनेजुएलाका जनताका लागि राम्रो काम गर्नेछन्, र उनीहरूले हामीलाई राम्रोसँग प्रतिनिधित्व गर्नेछन्,’ ट्रम्पले थपे।”

ट्रम्प प्रशासनले मादुरो अपहरणपछि सोमबार शपथ लिएका भेनेजुएलाका अन्तरिम राष्ट्रपति डेल्सी रोड्रिगेजसमक्ष मागहरूको सूची पेश गरेको छ। पोलिटिकोका अनुसार, अमेरिकी अधिकारीहरूले रोड्रिगेजलाई “अमेरिकाका शत्रुहरूलाई तेल बिक्री रोक्न” माग गरेका छन्। यो जानकारी परिस्थितिबारे जानकार एक अमेरिकी अधिकारी र प्रशासनभित्रका आन्तरिक छलफलसँग परिचित व्यक्तिले दिएका हुन्। द एटलान्टिक सँगको अन्तर्वार्तामा ट्रम्पले रोड्रिगेजलाई धम्की दिँदै भने: “यदि उनले सही काम गरिनन् भने, उनले धेरै ठूलो मूल्य चुकाउनुपर्नेछ सायद मादुरोभन्दा पनि ठूलो।”

“यो हाम्रो गोलार्ध हो।” यस घोषणामार्फत अमेरिकी साम्राज्यवादले (क्यानाडासहित) सम्पूर्ण ल्याटिन अमेरिकालाई आफ्नै सम्पत्ति दाबी गरिरहेको छ र खुला औपनिवेशिकताको पुनरागमनस्वरूप जो–कोहीले प्रतिरोध गरेमा उसलाई अपहरण वा हत्या गर्नेसम्म जाने स्पष्ट संकेत दिएको छ  ।

सुरुमा रोड्रिगेजले मादुरोको अपहरणप्रति कठोर प्रतिक्रिया जनाउँदै शनिबार भनेकी थिइन्:

“यस देशमा केवल एक मात्र राष्ट्रपति छन्, र उनको नाम निकोलस मादुरो हो,” र अमेरिकी कारबाहीलाई “बर्बर” भन्दै निन्दा गरेकी थिइन्। तर आइतबारसम्म आइपुग्दा उनले केही नरम धारणा अपनाइन्। उनले इन्स्टाग्राममा पोस्ट गर्दै भेनेजुएलाले “शान्तिपूर्ण सहअस्तित्व” खोजेको उल्लेख गरिन् र अमेरिकी सरकारलाई “सहकार्यको एजेन्डामा हामीसँग मिलेर काम गर्न” आमन्त्रण गरिन्।

अमेरिकी विदेश मन्त्रालयले ट्रम्पले भनेको भनाइ सहितको एउटा तस्बिर सार्वजनिक गर्‍यो:

“यो हाम्रो गोलार्ध हो।” यस घोषणामार्फत अमेरिकी साम्राज्यवादले (क्यानाडासहित) सम्पूर्ण ल्याटिन अमेरिकालाई आफ्नै सम्पत्ति दाबी गरिरहेको छ र खुला औपनिवेशिकताको पुनरागमनस्वरूप जो–कोहीले प्रतिरोध गरेमा उसलाई अपहरण वा हत्या गर्नेसम्म जाने स्पष्ट संकेत दिएको छ  ।

म्यानहट्टनको अदालतमा मादुरोले आफू निर्दोष भएको दाबी गरिरहेकै बेला, केही माइल उत्तरतर्फ संयुक्त राष्ट्रसंघीय सुरक्षा परिषद्‌को आकस्मिक बैठक बसिरहेको थियो। त्यहाँ ट्रम्प प्रशासनले सुरु गरेको कारबाहीको भयावहता प्रस्ट हुँदै गयो। यो केवल अमेरिकी आपराधिक कानुन र अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको उपहास मात्र थिएन; यो सम्पूर्ण विश्वलाई लक्षित गरेको युद्धको कार्य थियो।

संयुक्त राष्ट्रसंघमा संकटको वातावरण थियो। अब कुन देश निशानामा पर्ने हो? युरोपेली संघ? रुस? क्यानाडा? कोलम्बिया? क्युबा? चीन? पछिल्लो एक महिनामै ट्रम्पले कम्तीमा छ वटा संयुक्त राष्ट्रसंघ सदस्य राष्ट्रविरुद्ध प्रत्यक्ष धम्की दिएका छन्।

संयुक्त राष्ट्रसंघका लागि भेनेजुएलाका राजदूत सामुएल मोनकाडाले संयुक्त राज्य अमेरिकाले भेनेजुएलाका तेल स्रोतहरू नियन्त्रणमा लिन देशमाथि आक्रमण गरेको आरोप लगाए। उनले यसलाई “औपनिवेशिकता र नव–औपनिवेशिकताका सबैभन्दा खराब अभ्यासहरू सम्झाउने कदम” भने।

कोलम्बियाका प्रतिनिधिले भने: “कुनै पनि परिस्थितिमा एकतर्फी रूपमा बल प्रयोग गरी आक्रमण गर्ने कार्यलाई कुनै पनि हिसाबले जायज ठहराउन सकिँदैन। यस्ता कार्यहरू अन्तर्राष्ट्रिय कानुन र संयुक्त राष्ट्रसंघको चार्टरको गम्भीर उल्लङ्घन हुन्…”

सुरक्षा परिषद्लाई जानकारी गराउन आमन्त्रित अर्थशास्त्री जेफ्री स्याक्सले यस आक्रमणलाई व्यापक सन्दर्भमा राख्दै भने: “पछिल्लो एक वर्षमा संयुक्त राज्य अमेरिकाले सातवटा देशमा बमबारी गरेको छ, जसमा कुनै पनि कारबाही सुरक्षा परिषद्को स्वीकृतिमा गरिएको थिएन, न त संयुक्त राष्ट्रसंघको चार्टरअनुसार वैध आत्मरक्षाको रूपमा नै।”

चीनका प्रतिनिधिले थपे:

“संयुक्त राज्य अमेरिकाका एकतर्फी, गैरकानुनी र धम्क्याउने कार्यप्रति चीन गहिरो रूपमा स्तब्ध छ र कडा निन्दा गर्दछ।”

सुरक्षा परिषद्लाई जानकारी गराउन आमन्त्रित अर्थशास्त्री जेफ्री स्याक्सले यस आक्रमणलाई व्यापक सन्दर्भमा राख्दै भने: “पछिल्लो एक वर्षमा संयुक्त राज्य अमेरिकाले सातवटा देशमा बमबारी गरेको छ, जसमा कुनै पनि कारबाही सुरक्षा परिषद्को स्वीकृतिमा गरिएको थिएन, न त संयुक्त राष्ट्रसंघको चार्टरअनुसार वैध आत्मरक्षाको रूपमा नै।” उनले लक्षित गरिएका देशहरूको सूची पनि प्रस्तुत गरे: “ती देशहरूमा इरान, इराक, नाइजेरिया, सोमालिया, सिरिया, यमन, र अहिले भेनेजुएला पर्छन्।”

स्याक्सले भेनेजुएलाविरुद्ध अमेरिकी शासन परिवर्तनका प्रयासहरूको इतिहास पनि स्मरण गराए । २००२ मा अमेरिकाको समर्थनमा भएको कू प्रयास, २०१४ मा सरकारविरोधी प्रदर्शनहरूलाई गरिएको आर्थिक सहयोग, तेल उत्पादनलाई ७५ प्रतिशतले र प्रतिव्यक्ति वास्तविक कुल घरेलु उत्पादन (जीडीपी) लाई ६२ प्रतिशतले अपांग बनाउने प्रतिबन्धहरू, २०१९ मा हुआन ग्वाइदोलाई एकतर्फी रूपमा “अन्तरिम राष्ट्रपति” का रूपमा मान्यता दिनु, तथा ७ अर्ब अमेरिकी डलर बराबरका भेनेजुएलाली सार्वभौम सम्पत्तिहरू जफत गर्नु।

विश्वभरिबाट कडा निन्दा भइरहेकै बेला पनि अमेरिकी सञ्चारमाध्यमहरूले यो साम्राज्यवादी डकैतीलाई उत्सवझैँ मनाए। द वाल स्ट्रिट जर्नलको सम्पादकीय बोर्डले “भेनेजुएलामा ‘अन्तर्राष्ट्रिय कानुन’को भ्रम” शीर्षकमा लेख्यो कि “अहिले खराब शासनहरूले अन्तर्राष्ट्रिय कानुनलाई आफ्नै गैरकानुनी कार्यहरू जोगाउन ढालका रूपमा प्रयोग गर्छन्।”

अन्त्यमा स्याक्सले घोषणा गरे: “सुरक्षा परिषद्का सदस्यहरूलाई अन्तर्राष्ट्रिय कानुनको, विशेष गरी संयुक्त राष्ट्रसंघको चार्टरको रक्षा गर्न आह्वान गरिएको हो। परिषद्का सदस्यहरूलाई निकोलस मादुरोको मूल्याङ्कन गर्न आह्वान गरिएको होइन।”

तर विश्वभरिबाट कडा निन्दा भइरहेकै बेला पनि अमेरिकी सञ्चारमाध्यमहरूले यो साम्राज्यवादी डकैतीलाई उत्सवझैँ मनाए। द वाल स्ट्रिट जर्नलको सम्पादकीय बोर्डले “भेनेजुएलामा ‘अन्तर्राष्ट्रिय कानुन’को भ्रम” शीर्षकमा लेख्यो कि “अहिले खराब शासनहरूले अन्तर्राष्ट्रिय कानुनलाई आफ्नै गैरकानुनी कार्यहरू जोगाउन ढालका रूपमा प्रयोग गर्छन्।” जर्नलले निष्कर्ष निकाल्दै लेख्छ:“अमेरिकाको साहस र सैन्य क्षमताको प्रदर्शनले स्वतन्त्र विश्वको रक्षा गर्न हजारौँ संयुक्त राष्ट्रसंघीय प्रस्तावहरूले गर्न सक्नेभन्दा धेरै काम गर्नेछ।”

द वासिङ्टन पोस्ट को सम्पादकीय बोर्ड पनि त्यत्तिकै निर्लज्ज देखियो। त्यसको शीर्षक थियो:

“मादुरोको गिरफ्तारीले कानुनी मिथकहरू उजागर गर्छ,” र उपशीर्षकमा थपिएको थियो:
“प्रशासनले विदेश नीति लक्ष्यका लागि कानुनी तर्क बनाउछ। त्यो ठीकै हो।” पोस्टले खुला रूपमा अन्तर्राष्ट्रिय कानुनलाई “कानुनी कल्पना” भनेर घोषणा गर्‍यो।

यी सम्पादकीयहरू संयुक्त राज्य अमेरिकाले गरेको कार्य अपराध थियो भन्ने खुला स्वीकारोक्ति हुन्, साथै अमेरिकी सैन्य शक्ति कानुनभन्दा माथि छ भन्ने घोषणासमेत।

संयुक्त राष्ट्रसंघका महासचिव एन्टोनियो गुटेरेसले “अन्तर्राष्ट्रिय कानुनका नियमहरूको सम्मान नगरिएकोमा आफू गहिरो रूपमा चिन्तित” रहेको बताए। तर यस्ता अभिव्यक्तिहरूले ट्रम्पको विश्वव्यापी सैन्य उन्माद रोक्न सक्दैनन्।

दोस्रो विश्वयुद्धपछि स्थापित कानुनी विश्वव्यवस्था निर्माण गरेकापुँजीवादी शक्तिहरूले अहिले त्यसैलाई च्यात्दै नयाँ औपनिवेशिक विश्व–विभाजनतर्फ अघि बढिरहेका छन्। यसको विरोध तलबाट आउनुपर्छ, संयुक्त राज्य अमेरिका, भेनेजुएला र विश्वभरका श्रमिकहरूले साम्राज्यवादी युद्ध र त्यसलाई जन्म दिने पुँजीवादी प्रणालीविरुद्ध स्वतन्त्र रूपमा संगठित हुँदै उठ्नु आवश्यक छ।

Source: https://www.wsws.org/